Site icon Qeerroo Bilisummaa Oromoo

Jaappaan yeroo dooniin xiyyaara fe’umsaa Biriteen Tookiyoo daawwatutti hariiroo nageenyaa ‘kan kanaan dura hin argamne’ jajjabeessiti

ONM-ABO Hagayya 29, 2025 

Tumsi nageenyaa Jaappaanii fi Biriteen gidduu jiru sadarkaa “kan kanaan dura hin argamne” irra ga’uu isaa ministirri ittisaa Jaappaan Kamisa kaleessaa yeroo dooniin xiyyaara fe’umsaa humna galaanaa mootii daawwannaa fedhii gaariitiin gara Tookiyootti yeroo seentu ibsaniiru.

Ministirri Ittisaa Jeneraal Nakataniin ministeera Ittisaa UK Joon Heelii waliin ibsa gaazexeessitootaaf waloo kennaniin, “Jaappaanii fi UKn akka michoota nageenyaa walitti dhiyeenyaa Eeshiyaa fi Awurooppaatti tumsa wal irraa hin cinne guddisaa turaniiru,” jedhan.

Tookiyoon dhiibbaa Chaayinaa guddachaa dhufe qolachuuf akka  gargaaruuf Ameerikaa waliin tumsa qabdu bira darbee hariiroo nageenyaa bal’isuuf yaalaa turte. Gama biraatiin Landan naannoon kun guddina dinagdee addunyaaf sochootuu ta’aa waan dhufeef Indoo-Paasifiik keessatti gahee ishee babal’isuuf hojjechaa jirti.

“Nageenyi Indoo-Paasifiik nageenya Yuuroo-Atlaantik waliin walqabataa fi kan hin qoodamnedha,” jedhan Heeley.

Doonii xiyyaara fe’umsaa Biriteen Prinsi Weels qaama garee haleellaa biyyoota 12 ta’uun ergama ji’oota saddeetiif guutuu naannichaa keessatti hojjettoota 4,000 waliin Jaappaan daawwachaa jira. 

Giddugala tumsa nageenyaa Tookiyoo fi Landan kan ta’e Sagantaan Qilleensa Lola Addunyaa (GCAP) kan bara 2022 walakkeessa waggoota kurnan dhufanitti Xaaliyaanii waliin xiyyaara waraanaa dhaloota itti aanuu waliin hojjechuuf eegaledha.

Michoonni sadan kunneen dhuma waggaatti pirojektichaaf kontiraata idil-addunyaa isaanii isa jalqabaa mallatteessuuf kaayyeffataniiru jedhan Heeley jechuun Rooyiters gabaaseera.

Exit mobile version