ONM-ABO Guraandhala 6, 2024
Guutummaa Turkiitti namoonni miliyoonaan lakkaa’aman Kibxata har’aa kirkira lafaa hamaa biyyattii keessatti waggaa tokko dura mudateen hiriyyoota, jaalalleewwanii fi ollaa isaanii kuma 53 ol dhabuu isaaniif gadda isaanii ibsaniiru.
Mootummaan kan “Balaa Jaarraa” jedhee waamu kabajuuf, waggaa tokkoffaa balaan kun kibba Turkii keessatti mudate yaadachuuf taateewwan walduraa duubaan qopheesse.
Magaalaa guddoo bulchiinsa kibbaa Hatay Antakya keessatti, qondaaltonni gara yaadannoo kanaatti yeroo geggeeffaman, namoonni aarii guddaa qaban poolisii waliin wal dhaban. Kantiibaan magaalattii Lutfu Savas dhaadannoo akka aangoo gadhiisu gaafachuun kan simataman yoo ta’u, Ministirri Fayyaa Faahrettin Koca yeroo haasaa taasisanitti qoosaa fi boo’aa turan.
Awwaara laga Orontes bira jiru gidduutti namoonni “Namni na dhaga’uu danda’aa?” — sagalee warra waggaa tokko dura caccabaa jalatti awwaalaman sagalee dhageessisaa — fi ”Hin dagannu, dhiifama hin goonu” jedhan.
”Gariin keenya lubbuun awwaalamne,” jedha dargaggeessi ganna 24 kan ta’e Mustafa Bahadirli Antakya. ”Mootummaa keenya ‘abbaa’ jennee waamna malee mootummaan abbaa malee nu dhiise. Guyyootaaf gatamnee turre ammas gatamneerra.”
Sebnem Yesil, 22, mootummaa fi namoota siyaasaa mormitootaa kanneen akka Savas, kantiibaa qeeqaniiru.
”Kabaja garmalee kan hin qabne natti fakkaata,” jetteetti. “Waggaa tokko ta’eera, dhufanii hin beekan amma sirnaaf as ga’aniiru …. Sagalee keenya hin dhageenye, hin gargaarre, yoo xiqqaate haa gaddinu.”
Yeroo kirkirri lafaa kun mudate kabajuuf sa’aatii 4:17 a.m.tti yeroo muraasa booda callisanii booda, gocha yaadannoof lagatti darbatamee orkeestiraan naannoo sanaa sirba namoota miidhaman kabajuuf taphate.
Galaana Meditiraaniyaanii fi daangaa Sooriyaa gidduutti kan argamtu Hatay, bulchiinsa kibbaa 11 kirkira lafaa humna 7.8n miidhame keessaa isheen miidhaa guddaatu irra gahe. Namoota 6,000 biyya ollaa Siiriyaa keessatti ajjeefaman dabalatee, kirkirri lafaa kun namoota 59,000 ol du’eera.
Adiyaman keessatti namoonni hedduun hiriira callisaa gaggeessan, masaraa sa’aatii waggaa darbeef yeroo kirkira lafaa agarsiisaa ture bira darbaniiru.
Prezidaant Recep Tayyip Erdogan bakka kirkira lafaa kun itti ka’e Kahramanmaras keessatti argamuun hojii magaalattii deebisanii ijaaruuf hojjetamaa jiru sakatta’uu fi kumaatamaan lakkaa’aman dunkaana fi konteenara dursanii hojjetaman keessatti hafan deebisanii mana jireenyaaf ooluu ni ilaalu. Akkasumas manneen xumurame namoota lubbuun hafaniif dabarsee ni kenna, achiis torban hafe magaalota naannoo kirkira lafaa keessa jiran biroo daawwachuudhaan dabarsa.
Erdogaan barreeffama miidiyaa hawaasaa irratti barreessaniin, kasaaraan balaa kanaan “akkuma guyyaa jalqabaa garaa keenya haaraa gubuu itti fufeera” jechuun itti dabaluudhaan, “Waaqa galatoomi, sabni keenya qormaata dhukkubsataa fi seenaa ta’e kana milkaa’inaan darbeera” jedhan.
Namoonni siyaasaa mormitootaas naannicha daawwachaa kan jiran yoo ta’u, hogganaan Paartii Ummata Rippabilikaan Ozgur Ozel gara Gaziantep fi Kahramanmaras osoo hin imalin dura yaadannoo Hatay keessatti gaggeeffame irratti hirmaataniiru.
Bulchiinsa kirkira lafaatiin miidhaman hedduu keessatti manneen barnootaa guyyaa sanaaf cufamanii turan. Malatya keessatti bulchaan kun hiriira ykn agarsiisa ummataa biroo taateewwan qoqqobbii ofiisaatiin alatti guyyoota sadiif dhorkeera jechuun Associated Press Turkii Istaanbul irraa gabaaseera.
